brandpunt
brandpunt

Het woord ‘afval’ moet bij het grofvuil

Door Carlijn Koning - in Brandpunt

“Afval bestaat niet, dat is echt een definitie van de mens”, zegt Mark Slegers van BlueCity. Hij wil de term dan ook bij het grofvuil zetten: “Het is gewoon niet meer van deze tijd.”

Lees ook: je oude koffieresten zijn geld waard

Hoe ‘deze tijd’ zich dan onderscheidt van de oude, beschrijft Slegers het best via een voorbeeld met als lijdend voorwerp je dagelijkse kopje koffie. Zodra je aan het eind van de ochtend je pot filterkoffie soldaat hebt gemaakt, gooi je het koffiedik in de ‘oude tijd’ in de gft-container van de gemeente. Dit wordt vervolgens tot compost gemaakt of verbrand als biomassa. In de ‘nieuwe tijd’ gooi je het koffiedik niet weg, maar sla je het op in een bakje en kweek je er je eigen oesterzwammen op.

Als je afval nou ziet als reststroom, kan een ander er weer iets nieuws mee maken
Mark Slegers, BlueCity

Het is de basisgedachte achter de ‘blauwe stad’, die zich huisvest in het oude zwembad Tropicana in Rotterdam. Alle ondernemers die zich in het oude zwemparadijs vestigen, gebruiken elkaars ‘reststroom’ – zoals Slegers het afval liever noemt – voor het maken van een nieuw product.

Afval is einde verhaal

“Afval heeft voor mij de betekenis dat het einde verhaal is. Maar als je het nou ziet als reststroom, kan een ander er weer iets nieuws mee maken”, legt de initiatiefnemer van BlueCity uit. Zo ontstaat er via het kopje koffie aan de bar met de oesterzwam nieuw voedsel. Uit de groei van de zwammen kan vervolgens weer energie worden gehaald om een lampje op te laten branden.

Het klinkt misschien nog wat ver weg, maar over iets meer dan dertig jaar moet dit de normaalste gedachte van Nederland zijn. In 2050 moet ons land namelijk honderd procent circulair zijn, een streven waar onze nieuwe regering Rutte III ook de handtekening onder heeft gezet. Een circulaire economie, ook wel een hippe term voor wat Slegers beschrijft als ‘geen afval en alles hergebruiken’.

Al doende leert men

'Afval' zit niet alleen de circulaire gedachtegang in de weg, maar is ook doordrongen in onze wet- en regelgeving. “Koffiedik wordt nu nog gezien als afvalstroom, waardoor ik een vergunning nodig heb om te kunnen inzamelen, vervoeren of verwerken alsof ik een vliegveld begin om het te kunnen vervoeren”, vertelt Slegers.

Doen, een term die heilig is bij BlueCity

De term zit dus ook het circulaire doen in de weg. ‘Doen’, een term die dan wel weer heilig is bij BlueCity. Daar vinden ze namelijk dat we niet langer moeten praten, maar de ideeën moeten uitproberen en zo, al doende, te leren. Niet zo gek dus, dat Slegers van de term af wil: “’Afval’ is niet meer van deze tijd, het is echt een definitie van de mens die we af moeten schaffen.”

Naast Slegers zijn er nog een aantal pioniers die al op een circulaire manier aan het ondernemen zijn. Hoe ze dat doen, zie je hieronder in onze reportage ‘Afval als goudmijn’.