brandpunt
brandpunt

Misbruik in de Boeddhistische gemeenschap: dit slachtoffer vertelt voor het eerst haar verhaal

Door Cas de Jong - in Brandpunt

Vriendelijke monniken, vredelievende rituelen en verdraagzaamheid. Dat is waarschijnlijk zo’n beetje het gemiddelde beeld dat we hebben van het Boeddhisme. Hoe anders is het beeld dat Oane Bijlsma krijgt als ze voor een meditatiecursus naar het Boeddhistisch complex Lérab Ling in Zuid-Frankrijk gaat. En vooral van Sogyal Rinpoche, de Tibetaanse lama die daar de scepter zwaait. “Hij gedraagt zich als een potentaat die het recht heeft om alles op te eisen”. Voor het eerst vertelt Oane haar verhaal.

Mediteren in Frankrijk

Oane Bijlsma heeft een paar meditatiecursussen gevolgd in Nederland als ze de smaak flink te pakken krijgt: ze wil alles weten van het Boeddhisme en besluit om een cursus te volgen in Zuid-Frankrijk. In Lérab Ling om precies te zijn, een prachtig tempelcomplex vlakbij Montpellier. Oane:” Ik wilde meer inzicht in mijzelf en in relaties tot anderen krijgen. Dit leek mij de ideale plek om dat te leren."

De Grote Leider

Eenmaal aangekomen in Lérab Ling maakt ze snel kennis met de grote Tibetaanse leider die daar de scepter zwaait: Soygal Rinpoche. Wat haar meteen opvalt is hoe Sogyal aanbeden wordt. “Hij wordt daar echt gezien als de redder. Hij is de grote “teacher” die boven de rest staat.”

Hij is de grote "teacher" die boven de rest staat
Oane Bijlsma

Inner circle

Hoewel Oane meteen wel haar bedenkingen hierbij heeft, besluit ze toch haar verblijf te verlengen in Frankrijk. Ze gaat vrijwilligerswerk doen en dringt hierdoor steeds dieper door in de "inner circle" van Sogyal.En die harde kern rondom de geestelijk leider behandelt hem echt als een vorst. “Hij heeft een vaste kring om zich heen die altijd aan het rennen en het vliegen is voor hem. Zij zorgen ervoor dat het hem aan niks ontbreekt.”

Etensresten opeten

En dat die verering van de "Grote Leider "ver gaat, viel Oane op toen ze een keer in de keuken aan het opruimen was. “De keuken- waar voor Sogyal gekookt wordt- is een bijna heilige plek. Het is echt een eer om daar rond te mogen lopen. Toen ik daar op een avond aan het werk was zag ik dat twee vrouwen de etensresten van zijn bord aan het opeten waren. Zo ver ging dus de verheerlijking van deze man.”

2 vrouwen aten de etensresten van zijn bord. Zo ver gaat de verheerlijking voor deze man.
Oane Bijlsma, slachtoffer

Zijn wil is wet

Maar bepaald vriendelijk is hij niet naar de mensen om hem heen. Oane: “Hij gedraagt zich als een potentaat. Als iemand die het volledige recht heeft om alles op te eisen, te allen tijde. Desnoods midden in de nacht. Zijn wil is wet.”

Erectie

Helaas komt ook Oane op een gegeven moment in contact met de donkere kanten van de lama. Sogyal zou een paar dagen in Londen blijven en -op het moment dat ze zijn kamer aan het klaarmaken is -staat ze plotseling alleen met de geestelijk leider in één ruimte. En dan gebeurt er iets waar ze nog steeds wel eens wakker van ligt. Oane: “ Sogyal pakte me achter bij mijn hoofd en duwde een prentje in mijn gezicht. “Kijk, kijk,” riep hij. Op het prentje stond een tekening van een godheid met een hele grote geaderde erectie. Het voelde echt als een enorme vernedering. “

Er hing een sfeer om hem heen alsof het een eer was om seks met hem te mogen hebben
Oane Bijlsma, slachtoffer

Seksueel misbruik

Daarnaast hoort Oane steeds meer verhalen van andere vrouwen die ook seksueel geïntimideerd zijn of zelfs seks met Sogyal gehad hebben. “Ik ben er niet persoonlijk mee in aanraking geweest, maar ben ervan overtuigd dat andere vrouwen rondom hem heen seksuele handelingen met hem moesten verrichten.” Dit paste ook helemaal in de sfeer die er rond de Tibetaanse leider gecreëerd werd. “ Er hing een lading om hem heen alsof het een eer zou zijn om seks met hem te hebben. Dat het iets heel bijzonders is. Dat noemen ze in het Tibetaans Boeddhisme tantrisch. Wat dat ook moge zijn”.

Dromen

Bij thuiskomst in Nederland zwijgt Oane lang over wat ze allemaal in Frankrijk heeft meegemaakt. “Ik heb het een tijd weggestopt. Ik ging er zelfs over dromen op een gegeven moment. Maar ik hield het verborgen voor de buitenwereld.”

Boekje open

Nu jaren later vindt ze het tijd om haar verhaal te vertellen. “Ik ben heel boos en gekwetst geweest. Ik heb ook met mijzelf in het reine moeten komen. En de naïviteit heb ik moeten loslaten. Dat-omdat het boeddhistisch is- er geen sprake zou zijn van machtsmisbruik of seksueel misbruik. Dat is naïef."

Doofpot

Oane heeft nog geprobeerd om bij Rigpa Nederland- de organisatie waar Sogyal onder werkt- aan te kaarten. Maar daar werd ze naar eigen zeggen "totaal niet serieus genomen."

Verklaring Rigpa Nederland:

“Binnen de Stichting Rigpa Nederland is misbruik onacceptabel en worden klachten daarover uitermate serieus genomen. De Boeddhistische gemeenschap heeft een onafhankelijk meldpunt waarbij we zijn aangesloten, evenals een onafhankelijk vertrouwenspersoon. Onze deuren staan al tientallen jaren open voor een breed publiek. Elk van onze studenten moet zich prettig en veilig voelen binnen onze gemeenschap. Mevrouw Oane Bijlsma heeft destijds binnen Rigpa daarom volop de ruimte gekregen haar verhaal te doen. Wij kennen de concrete feiten niet waarover Oane Bijlsma melding maakt en kunnen er derhalve ook niet over oordelen.”